Thursday, September 11, 2008

Το νυχτοκάματο του τρόμου


Τον περασμένο χειμώνα κατηφόρισα προς Ιερά Οδό να πάω στον Θανάση Παπακωνσταντίνου, μετά από παρακίνηση φίλων, στους οποίους δεν μπορούσα συγκυριακά να πω όχι. Δυστυχώς για μένα, το Νιόνιο δεν τον γουστάρω ιδιαίτερα αν και του αναγνωρίζω ένα ένδοξο παρελθόν σφραγισμένο από μερικά σημαντικά τραγούδια που ερμήνευσε τότε με την πρέπουσα νεανική του φλόγα. Τα πιο πολλά τα άκουσα πολύ αργότερα λόγω του νεαρού της ηλικίας μου που ταυτιζόταν με την εποχή της μεγάλης του επιρροής. Μαρτυρίες ωριμότερων φίλων ομολογούν ότι η Συννεφούλα υπήρξε αποδεδειγμένα μεγάλο χιτ.
Αλλά δεν λέω την όλη αλήθεια, αποκρύπτω υπό την επήρεια της αντιπάθειας μου προς το ύφος του συνθέτη, ότι το Δημοσθένους λέξις είναι ένα πολύ αγαπημένο μου τραγούδι.
Δεν τα πάω καλά με τους τεράστιους χώρους-πρώην πίστες για καλλιτέχνες της δεδομένης στιχουργικής, όχι μόνο γιατί είμαι περίεργος άνθρωπος και παρεκκλίνω στο ευ βγαίνειν υπό ανθρωπίνων συνθηκών, αλλά και γιατί σιχαίνομαι το αγελαίο μάζωμα θαυμαστών και κοινού τύπου 'είδα φως και μπήκα' ειδώλων, καθώς η εμπειρία έχει δείξει σε κάθε περίπτωση ότι η νύχτα των κέντρων καταπίνει και τις καλύτερες καλλιτεχνικές προθέσεις.
Προς τιμή του ο Θανάσης, που ενδιαιτεί τελικά με άνεση μόνο στους συναυλιακούς χώρους του καλοκαιριού, δήλωσε σε πρόσφατη συνέντευξη του σε έντυπο ότι βλέπει ακόμα εφιάλτες να προσπαθούν να τον πετύχουν με αράπικο φιστίκι στο μάτι. Μου φάνηκε πολύ αστείο σαν αυτοσαρκασμός.
Με τη σχετική πίεση του δημοσιογράφου που είχε περίεργο πως εμπεδώσει όλα τα μειονεκτήματα της παράστασης, παραδέχτηκε την λάθος επιλογή του χώρου και τους περιορισμούς της για εκείνον και τον κόσμο του. Εγώ πέραν των χωροταξικών μου κολλημάτων δεν ικανοποιήθηκα ιδιαίτερα από το αποτέλεσμα, γιατί νομίζω ότι το πρόγραμμα του έκανε κατά κάποιο τρόπο κοιλιά, ώστε να σολάρουν υπερβολικά μακρόσυρτα για άγνωστο λόγο τα κύρια όργανα. Ο ντράμερ μεγάλη μορφή, αναμφισβήτητα.
Παράλληλα διαπίστωσα τη σχετική βαρεμάρα του Νιόνιου να υπερβάλει εαυτόν, καθώς και την μόνιμη δυσκοιλιότητα μεγάλου καλλιτέχνη που εκπέμπει. Κοινώς μας έκλεισε το μάτι, παιδιά πάρτε ένα καλό δείγμα, αλλά δεν είμαι και για χόρταση. Αναμενόμενο.
Από την περιττή κατά τη γνώμη μου αυτή συνεργασία που κυκλοφόρησε το καλοκαίρι προέκυψαν κάποια ενδιαφέροντα τραγούδια. Για μερίδα φίλων το μέγιστο όλων, κυρίως για την επαναστατική του ιστορία, ήταν το ομώνυμο Φορτίνο Σαμάνο, για το οποίο αν εξαιρέσω το στίχο δεν πετάω και τη σκούφια μου, αλλά δεν έχει σημασία.


Η σχετική με την ιστορία του τραγουδιού φωτογραφία του Agustin-Victor Casasola

Προχτές στη συναυλία στο Λυκαβηττό, υπήρχαν άνθρωποι που πήγαν για να ακούσουν ειδικά αυτό το τραγούδι, το οποίο δεν παίχτηκε ποτέ, αφήνοντας τους στα κρύα του λουτρού. Θεωρίες για το που οδεύουν οι τραγουδοποιοί, όταν αφήνουν απ’έξω κομμάτια όπως αυτό ή τη Θαλασσογραφία, πήραν και έδωσαν. Στο κάτω κάτω της γραφής προβολή θα έκαναν της καινούργιας τους δουλειάς, τι πιο λογικό. Έτσι θυμήθηκα για μια ακόμα φορά την σθεναρή cult εκνευριστική αντίσταση των Radiohead να μην παίζουν ποτέ το Creep στις συναυλίες τους. Αν δεν υπήρχε μια υποψία ότι οι εγχώριοι καλλιτέχνες χάνουν καμιά φορά τη μπάλα, είτε από κεκτημένη ταχύτητα, είτε από διαρκή επινοητική αδράνεια, θα έλεγα ότι η υπόθεση να το κάνουν επίτηδες είναι πολύ πιθανή.
Α και άσχετο, να μην το ξεχάσω, ρε Λαυρέντη τόσοι και τόσοι καπνίσαμε τσιγάρο ‘απ’ τα απαγορευμένα’, μη σου πω χορτολίβαδα, αλλά δεν το κάναμε παντιέρα ρόσα να μας ζαλίζει δις και τρις καθημερινά απ’ τα ραδιόφωνα του κόσμου.

Tuesday, September 02, 2008

Ώρα μηδέν



Νύχτα και οδηγώ για πρώτη φορά το δρόμο από Χανιά προς Ρέθυμνο. Χρόνια πριν με το ΚΤΕΛ είχα κάνει την ανάποδη διαδρομή μέρα, ακούγοντας καταναγκαστικά μια κασέτα του Αντύπα διαπασών, ίσα με πέντε φορές. Πωλείται όπως είναι, επιπλωμένο.
Ταξίδευα με ζέστη και σκέψεις. Αϊ σιχτίρ τη λαϊκή μου επαρχία μέσα. Αφόρητη μέρα, αφόρητη διαδρομή.
Τώρα δεν θυμόμουν το δρόμο καθόλου. Εθνική οδός με μια λωρίδα μοναχά, αφώτιστη και οι γραμμές ξεθωριασμένες. Δε βλέπω Χριστό, το τρέχω νομοταγώς από ανάγκη, στο όριο των σημάτων. Αμάξια κολλημένα από πίσω μου, γαμωσταυρίδια, φάσκελα. Θολώνουν τα μάτια ρε πούστη μου και σεις με τα κωλοντάτσουν με προσπερνάτε με χίλια και βρίζετε γιατί αργείται, γιατί στην επαρχία σας θέλετε να φτάσετε νωρίς ή καθόλου, λες και απέχετε, λες και έχει σημασία να πάτε νωρίς στα ραντεβού με την ιστορία, τη γκόμενα, το σύντεκνο.
Κάπου ανάμεσα στα μπινελίκια και στη ζαλάδα του on the road μέσα μου παλεύει η κρητική με την αρβανίτικη καταγωγή μου, δεν ξέρω γιατί, όμως με κάνουν να νιώθω ότι το σπίτι μου είναι αλλού, εκεί που επιστρέφω πάντα, εκεί που στριμωχτά και κακήν κακώς χωράνε όλοι, εκεί που οι αρχοντομαλάκες είναι πιο λίγοι.
Η οδηγική μαγκιά της τελικής ευθείας και των οριακών ταχυτήτων στις στροφές μου φέρνει αναγούλα.

Sunday, July 20, 2008

Maria Magdalena μεγάλη η χάρη σου


Η Sandra στην Τεχνόπολη στις 23 Ιουλίου 2008. Δεν μπορεί, θα φταίει ο ήλιος και στραβοβλέπω την αφίσα στην παραλιακή, θα είναι ένα κακόγουστο déjà vu. Είδαμε και πάθαμε να ξεφύγουμε από την ακατανόμαστη δεκαετία και το αέναο revival της, γλυτώσαμε την εν λόγω rival της Μαντόνα με τον απύθμενο στίχο και την γλυκερή μουσική τότε και φέτος ως εκ θαύματος πριν την αγέραστη ιέρεια της ποπ, τσουπ να την η Sandra αργοπορημένα πρώτη. Promise me delight!

Monday, June 23, 2008

Black is beautiful


Εκτός του ότι ο τίτλος παραπέμπει ιδεολογικά στο καλλιτεχνικό και ταυτόχρονα πολιτικό αφροαμερικάνικο κίνημα της δεκαετίας του εξήντα, το μαύρο είναι το νέο οικολογικό χρώμα φόντου, ακόμα και στις γνωστές μηχανές αναζήτησης. Έτσι δεν προσδίδει μόνο λιτή αισθητική ομορφιά και μυστήριο, αλλά και οικολογική ταυτότητα. Δύο σε ένα και μινιμαλιστικό και πράσινο.

Thursday, May 29, 2008

Της δικαιοσύνης ήλιε αυτονόητε


Χωρίς στάλα λογοτεχνίζουσας ή φιλοσοφικίζουσας διάθεσης και έχοντας ζήσει τα μετρό του Λονδίνου και του Παρισιού, για τα οποία δεν έχω ανάλογες εμπειρίες.

Στιγμιότυπο πρώτο:
Σύνταγμα μεσημέρι. Πλήθος κόσμου στην αποβάθρα. Ο ήχος ότι ο συρμός αναχωρεί μόλις κλείσουν οι πόρτες ακούγεται, ενώ οι επιβάτες στριμώχνονται ακόμα στις πόρτες. Προσωπικά την έχω πατήσει παλιότερα και έχω το χαρτοφύλακα και το παπούτσι μου σε εγρήγορση για να τραβήξω κλωτσιά στην πόρτα (δεν έχω τσεκάρει βέβαια ακόμα τη δύναμή μου απέναντι της). Οι πόρτες κλείνουν. Μια κυρία πιάνεται από το κεφάλι. Στην προσπάθεια της να απεγκλωβιστεί, πέφτει κάτω. Ο συρμός φεύγει. Στην επόμενη στάση διαμέσου του τζαμιού της καμπίνας του οδηγού, λέω στην νεαρή οδηγό, που δεν διαθέτει συνοδηγό, ‘είστε ηλίθια; την είδατε καθόλου την κυρία που ρίξατε στο Σύνταγμα ή δεν σας ενδιαφέρει καθόλου;’ με κοιτά με βλέμμα απορίας, κενό ή αδιάφορο. Δεν φαίνεται ιδιαίτερα οξυδερκής ή ευαίσθητος άνθρωπος.
Ζητώ από τον υπάλληλο ασφαλείας το όνομα της. Δεν μου το δίνει. Μου προτείνει να κάνω καταγγελία στο Σύνταγμα. Του αντιτείνω ότι έχω κάνει πριν δύο μήνες για απλούστερο θέμα του πάρκινγκ και δεν πήρα απάντηση ποτέ. Του επισημαίνω ότι αν ήμουν στην θέση της τραυματισμένης κυρίας θα καλούσα την αστυνομία επιτόπου και θα απαιτούσα τη μετάβαση μου σε νοσοκομείο. Μου απαντά 'Δεν ξέρετε τι περιστατικά έχουμε, ακούνε τον ήχο και πέφτουν πάνω στις πόρτες με μανία'. Στην προκειμένη περίπτωση όμως η αποβάθρα ήταν γεμάτη κόσμο και η οδηγός απλά βιαζόταν.
Είναι φανερό ότι αν σε σκοτώσει το τρένο δύσκολα θα βρεις το δίκιο σου. Θα πουν ίσως ότι έτρεχες και έπεσες πάνω στην πόρτα του τρένου για να σκοτωθείς, γιατί ήσουν ψυχικά ασταθής και η ζέστη εντείνει τέτοιες συμπεριφορές. Είσαι μόνος απέναντι σε ένα μονοπώλιο. Τα μονοπώλια είναι αλαζονικά και το δείχνουν. Βέβαια το μετρό πάντου είναι μονοπωλιακό, μόνο που στην Ελλάδα κάθε ακραία αρνητική στάση απέναντι στον πολίτη βρίσκει πρόσφορο έδαφος. Τραγική διαπίστωση.

Η προηγούμενη αναπάντητη καταγγελία:
Το πάρκινγκ του μετρό προφανώς διαθέτει τουαλέτες από την άδεια του και αναλόγως μεγέθους υποχρεωτικά και τον αντίστοιχο αριθμό WC ΑΜΕΑ. Όλα παραμένουν κλειστά για τους πελάτες τους, αλλά και για το κοινό. Προφασίζονται μασώντας τα λόγια τους λόγους ασφαλείας, αλλά η εξήγηση έχει να κάνει με το κόστος καθαρισμού, συντήρησης και φύλαξης. Υπάλληλος της εταιρείας όταν του επισήμανα το θέμα, ειδικά για τα ΑΜΕΑ, μου απάντησε με τα ακριβή λόγια 'το θέμα εξετάζεται μετά από δική σας πρωτοβουλία και κατά περίπτωση από τον εκάστοτε υπάλληλο'.
Δηλαδή, λαϊκά, αν σε κόψει ο υπάλληλος να έχεις πολύ ανάγκη ή να είσαι πολύ ΑΜΕΑ σε ανάγκη, μπορεί και να σου επιτρέψει χρήση WC. Προφανώς και αν η άδεια λειτουργίας τους προϋποθέτει ύπαρξη τουαλετών και χρήση κοινού, είναι παράνομοι. Στην έγγραφη καταγγελία μου, απάντηση δεν έλαβα ποτέ. Το κόστος του πάρκινγκ για μόνιμο πελάτη ανά μήνα είναι 130 Eurο.

Tuesday, April 22, 2008

Μουσείο ανθρώπινης συμπεριφοράς


O ηθοποιός φέρει εγγεγραμμένη στη σάρκα του την ποιητικότητα (ή έστω την απουσία της)του καιρού του, καταγράφει ήθη και συμπεριφορές, δίνει το στίγμα της εποχής και γίνεται έτσι ένα «ζωντανό μνημείο». Στοχάζεται κι αναρωτιέται: «Ποιοι είμαστε; Πού πάμε; Πώς πορευόμαστε;». Μια τέτοια λειτουργία για τον ηθοποιό υπαγορεύει και το πρόσφατο έργο του Αυστριακού συγγραφέα Πέτερ Χάντκε «The hour we knew nothing of each other» («Όταν δεν ξέραμε τίποτα ο ένας για τον άλλο»). Το έργο του Χάντκε, με 450 χαρακτήρες-φιγούρες της σύγχρονης μυθολογίας και καθόλου διάλογο, παίζεται με επιτυχία στο Εθνικό Θέατρο της Αγγλίας, ενώ από 7/5 θα το δούμε, στο Θέατρο Σημείο στη σκηνοθεσία του Νίκου Διαμαντή.

Μάλιστα, ο Έλληνας σκηνοθέτης-καθηγητής επέλεξε να «προλογίσει» τις παραστάσεις του με τη θεατρική εγκατάσταση «Μουσείο ανθρώπινης συμπεριφοράς» (21-22/4), που θέλει τους θεατές να κινούνται ελεύθερα, σαν να βρίσκονται σε μουσείο, ενώ οι ηθοποιοί, σαν «ζωντανά γλυπτά», εκθέτουν συμπεριφορές, προθέσεις, ανθρώπινες δραστηριότητες και καταστάσεις. Όλα αυτά, βέβαια, σε συνδυασμό με την (ίσως αναγκαία για την πολύβουη πραγματικότητά μας;) συνθήκη σιωπής, μας γυρίζουν πίσω στους αφορισμούς του Βίτγκενσταϊν («Τα όρια της γλώσσας είναι τα όρια του κόσμου μας») και στον πόθο για λίγες στιγμές ησυχίας, περισυλλογής, τελετουργίας.

Πάνω στους άξονες διατροφή, τέχνη, σεξ, ζώα, κακό, έλεος, έξι ηθοποιοί παίζουν αντίστοιχους θεματικούς μονολόγους, από διάφορα αναγνώσματα επιλογής του σκηνοθέτη. Η δράση στον χώρο του θεάτρου Σημείο, συμβαίνει παράλληλα, επαναλαμβανόμενα, μέχρι το τέλος της παράστασης. Συχνά, όταν συντονίζονται οι αφηγητές, τα θεατρικά λόγια αντηχούν στον ενδιάμεσο χώρο σαν βοή, οδηγώντας τον καθένα να επικεντρώνεται στο πρόσκαιρο κοινό του, να υψώνει τον τόνο του ή να τον διαφοροποιεί ώστε να γίνεται κατανοητό το κείμενο.
Ο θεατής επιλέγει τη σειρά που θα παρακολουθήσει τα δρώμενα, από την είσοδο προς το βάθος της σκηνής ή ανάποδα, όσες φορές θελήσει, με όσες επαναλήψεις επιθυμεί, στεκόμενος απέναντι ή δίπλα στους ηθοποιούς, μέσα ή έξω από τον προδιαγεγραμμένο σκηνικό χώρο.

...more and more people, the bizarre and the humdrum, fleetingly connected by proximity alone.
Έτσι και εδώ το μόνο κοινό είναι η εγγύτητα της απόστασης και η ταυτόχρονη δράση όταν ο καθένας μιλάει για το θέμα του, ουσιαστικά περιχαρακωμένος στον μικρό σκηνικό του χώρο, αλλά αγγίζοντας τον θεατή που κινείται προς τον επόμενο ηθοποιό, όπως το συνδετικό νήμα, ενός κουβαριού που γυρίζει γύρω από ανθρώπινες έννοιες και στοχασμούς. Μουσείο ανθρώπινου στοχασμού.
Πρόλογος με συμπυκνωμένους μονολόγους, σε ένα έργο με 450 χαρακτήρες, χωρίς διαλόγους, χωρίς καθόλου λέξεις.

Friday, April 11, 2008

Απ' του κουβέρ σου την άκρη


Το κουβέρ επισήμως έπαψε να υφίσταται, ως και του έπρεπε.
Πλέον όμως, υπάρχουν πολλά μαγαζιά που πρέπει να ζητήσεις συνοδευτικό ψωμί, το οποίο και χρεώνεται κατά βούληση, αλλά με ενημέρωση του πελάτη για την αντίστοιχη χρέωση. Αναγκαστικά μιλάμε για ψωμάκι, διότι με φέτες θα ήταν αδύνατη ή γελοία η όποια χρέωση με τη φέτα, εκτός αν το ψωμί ζυγιζόταν παρουσία του πελάτη, όπως στο ιστορικό παρελθόν και είχε εξαρχής τιμή κιλού στον κατάλογο. Αστεία πράγματα δηλαδή.
Σήμερα κατά τη διάρκεια μεσημεριανού, με ενημέρωσαν ότι το πολύσπορο mini ψωμάκι που θα συνόδευε μια σαλάτα στοιχίζει ένα ολόκληρο Ευρώ. Το μαγαζί ήταν χαριτωμένο και γενικά έντιμο για να αρχίσουν οι γκρίνιες, αλλά δεν μπορώ παρά να μην σημειώσω την εξωφρενική τιμή πώλησης του αρτιδίου. Μόνο σ' αυτή τη χώρα μια διάταξη που πολεμά να προστατεύσει τον καταναλωτή, θα μπορούσε να μεταφραστεί κατ' αυτόν τον επικερδή για τον καταστηματάρχη τρόπο. Στην περίπτωση που συναινέσει κανείς βέβαια. Νομίζω όμως, ότι υπάρχουν στιγμές και φαγητά που δεν πάνε κάτω ασυνόδευτα, με απλά λόγια η παρουσία ψωμιού επιβάλλεται.
Με αυτές τις σκέψεις κατέληξα στην σατανική φαεινή ιδέα να παραφράσω τον αγγλικό όρο των φοιτητικών πάρτι B.O.B (bring your own booze), σε B.O.B (bring your own bread) και να αρχίσω την επαναστατική τακτική της κρυμμένης φρέσκιας φρατζόλας κάτω απ' το πουκάμισό μου. Στοιχηματίζω το δίχως άλλο, ότι θα κακοφαινόταν η στάση μου αυτή στα μαγαζιά της πιάτσας.
Αναρωτιέμαι τέλος, αν τα τελευταία οχυρά που σερβίρουν δωρεάν το ψωμί τους νοιώθουν εντελώς κορόιδα ή έχουν μετακυλίσει το κόστος στις τιμές τους κάτι ουσιαστικά έξυπνο τεχνηέντως, διότι στην τελική κερδίζουν τις εντυπώσεις. Να σημειώσω ότι σε χώρες όπως η Γαλλία, η Ιταλία και η Αγγλία τέτοια χρέωση, κατά την δική μου εμπειρία πάντα, ουδέποτε υπήρχε.

Saturday, March 22, 2008

Επαρχιωτισμός

"How to define provincialism? As the inability (or the refusal) to see one's own culture in the large context."

Kundera: 'The Curtain'

Wednesday, March 19, 2008

Παλιές μαρμάρινες σκάλες


Έπεσα σε ύπνο βαρύ. Είδα ένα συνηθισμένο σε μένα όνειρο. Κατέβαινα γρήγορα παλιές, φαρδιές, μαρμάρινες σκάλες. Τόσο γρήγορα, που ήταν τελικά σαν να μην πατούσαν τα πόδια μου στη γη. Ήταν ένα ωραίο όνειρο.